เป็นข่าวร้อนที่ไม่เอ่ยถึงมิได้เลย ถึงการแจ้งข่าวการศึกษาและทำการค้นพบเกี่ยวกับดาวศุกร์ครั้งใหญ่ช่วงวันที่ 14 ก.ย. 2563 เวลา 4 ทุ่มก่อนหน้านี้ที่ผ่านมา โดยในข่าวสารได้เอ่ยถึงการศึกษาค้นพบใหม่โดยศ เจน กรีฟส์ (Jane Greaves) ศ.จ.ด้านดาราศาสตร์จากมหาวิทยาลัยคาร์ดิฟฟ์ (Cardiff University) ในสหราชอาณาจักร รวมทั้งกลุ่มนักดาราศาสตร์ของคุณได้ศึกษาและทำการค้นพบโมเลกุลของแก๊สฟอสฟีน (phosphine) ในชั้นบรรยากาศของดาวศุกร์ผ่านทางกล้องส่องทางไกล James Clerk Maxwell Telescope (JCMT) ที่ตั้งอยู่บนยอดดอยโมนาเคอา ในหมู่เกาะฮาวาย ซึ่งแก๊สดังที่ได้กล่าวมาแล้วข้างต้นบางทีอาจเป็นตัวบ่งชี้ถึงสิ่งมีชีวิตบนดาวศุกร์ได้ด้วย! แต่ว่าเจ้าแก๊สนี้มันสำคัญอย่างไร? แล้วก็เพราะเหตุใดถึงเป็นหลักฐานแสดงถึงสิ่งมีชีวิตบนดาวศุกร์ได้? วันนี้เรา จะชี้แจงให้ฟังเองจ้ะ!
.

ทดลองเล่นสลอต

ก่อนที่จะพวกเราจะไปกล่าวถึงสารฟอสฟีนที่ถูกศึกษาค้นพบ พวกเราขอทวนความจำสหายๆเกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมบนดาวศุกร์กันซะก่อน จากการที่พวกเราเคยส่งยานอวกาศขึ้นไปตรวจดาวศุกร์กันมาก่อนหน้านี้ พวกเราก็จะมองเห็นได้ว่าดาวศุกร์ที่คราวหนึ่งเคยมีชื่อเสียงว่าเป็นแฝดของโลกตอนนี้มีภาวะแล้งเป็นอย่างยิ่ง
.

นอกจากนั้นชั้นบรรยากาศของมันยังเต็มไปด้วยสภาวะเรือนกระจกแบบสุดขีด ทำให้ชั้นบรรยากาศมีอุณหภูมิสูงขนาดหลอมตะกั่วได้ ด้วยเหตุนี้ก่อนหน้าที่ผ่านมาพวกเราก็เลยมีความคิดว่าไม่น่าจะมีสิ่งมีชีวิตสามารถอาศัยอยู่บนดาวศุกร์ได้แน่ๆ แม้กระนั้นเมื่อมีการศึกษาค้นพบก๊าสฟอสฟีนขึ้น พวกเราก็พบว่าก๊าสนั้นยังอยู่ที่ความสูงราวๆ 50 กม.เหนือผิวดาวศุกร์ แล้วก็เมื่อพิจารณาอุณหภูมิในรอบๆดังที่ได้กล่าวมาแล้วข้างต้นก็พบว่ามันมีอุณหภูมิแค่เพียง 30 องศาเซสเซียลแค่นั้น ซึ่งเป็นอุณหภูมิที่สิ่งมีชีวิตพอเพียงจะอาศัยอยู่ได้ โดยไม่ร้อนตายไปซะก่อน
.

แล้วก๊าสฟอสฟีนที่ว่านี้มันเป็นยังไงล่ะ?
.

โดยปกติ “ฟอสฟีน” เป็นโมเลกุลที่มีธาตุฟอสฟอรัสรวมทั้งไฮโดรเจน มีรูปร่างเป็นโมเลกุลไฮโดรเจน 3 อะตอมติดตามอยู่กับธาตุฟอสฟอรัส 1 อะตอมคล้ายกับแอมโมเนียแต่ว่าอะตอมที่อยู่กึ่งกลางกลายเป็นธาตุฟอสฟอรัสแทน โดยฟอสฟีนมีสูตรทางเคมีเป็น PH3 ส่วนใหญ่เจอได้ในก๊าซไวไฟที่ไม่มีสี แม้กระนั้นเป็นพิษต่อสิ่งมีชีวิตแน่ๆ ห้ามหายใจเข้าไปโดยเด็ดขาด
.

เมื่อนักดาราศาสตร์ศึกษาและทำการค้นพบก๊าสดังที่กล่าวมาแล้วข้างต้นในชั้นบรรยากาศของดาวศุกร์แล้ว ปัญหาที่ตามมาเป็น “เจ้าแก๊สนี้มันไปอยู่บนดาวศุกร์ได้อย่างไร?” เพราะว่าบนโลกสีฟ้าของพวกเราสิ่งที่จะสามารถนำมาซึ่งฟอสฟีนขึ้นมาได้มีเพียงแค่ 2 อย่าง สิ่งแรกเป็นทำขึ้นด้วยวิธีทางอุตสาหกรรม หรืออย่างลำดับที่สองเป็นเกิดขึ้นจากสิ่งมีชีวิตที่อาศัยอยู่ในสภาพการณ์ไม่มีออกสิเจน ได้แก่ จุลชีพในไส้ของนกเพนกวิน
.

ทดลองเล่นสล๊อต

ถ้าอย่างนั้นแล้วแก๊สนี้มันไปอยู่บนดาวศุกร์ที่ไม่มีทั้งยังโรงงานอุตสาหกรรมรวมทั้งนกเพนกวินได้อย่างไร? หรือบนดาวศุกร์นั้นจะมีสิ่งมีชีวิตอย่างจุลชีวันจำพวกอื่นซึ่งสามารถสร้างแก๊สฟอสฟีนได้แบบเดียวกัน? เพราะว่านอกเหนือจากฟอสฟีนจะสร้างได้ยากแล้ว มันยังสามารถทำปฏิกิริยากับสารอื่นแล้วหายไปได้ง่ายอย่างยิ่งๆอีกด้วย ด้วยเหตุนี้การที่พวกเราจะศึกษาและทำการค้นพบสารฟอสฟีนในจำนวนมากได้นั้น มีความหมายว่ามันจะต้องมีแหล่งผลิตอยู่ที่แห่งไหนสักแห่งที่สามารถปลดปล่อยฟอสฟีนออกมาได้ตลอดระยะเวลา
.

เมื่อนักดาราศาสตร์เล่าเรียนสิ่งแวดล้อมบนดาวศุกร์ ทั้งยังแดด ลม ธาตุ การปะทุของภูเขาไฟ การเกิดฟ้าผ่า รวมทั้งต้นสายปลายเหตุอื่นๆดูแล้ว ปรากฏว่าต้นกำเนิดฟอสฟีนพวกนั้นสามารถผลิตฟอสฟีนได้เพียงแค่หนึ่งในหมื่นของจำนวนที่พวกเราศึกษาและทำการค้นพบแค่นั้น โน่นหมายความว่ามันคงจะมีเหตุมาจากมูลเหตุอื่นมากยิ่งกว่า
.

ทดลองเล่นสล๊อต

แม้กระนั้นในทางตรงกันข้าม ถ้าเกิดบนดาวศุกร์มีสิ่งมีชีวิตที่มาจากนอกโลกซึ่งสามารถสร้างฟอสฟีนออกมาเรื่อยจริง การปลดปล่อยให้สิ่งมีชีวิตนั้นอยู่แล้วก็ผลิตฟอสฟีนไปชิลๆไม่นานก็จะสามารถสร้างฟอสฟีนได้ครบตามจำนวนที่พวกเราศึกษาและทำการค้นพบในชั้นบรรยากาศของดาวศุกร์แล้ว
.

ด้วยเหตุฉะนี้ นักดาราศาสตร์และก็ราษฎรทั้งโลกก็เลยต่างตื่นเต้นกับการศึกษาและทำการค้นพบนี้กันใหญ่ เนื่องจากว่าสารฟอสฟีนนี้บางทีอาจบ่งชี้ถึงสิ่งมีชีวิตต่างดาวก็ได้ แม้กระนั้นแต่กระนั้นพวกเราก็จะต้องขอเตือนสหายๆทุกคนไว้ก่อนว่า การศึกษาค้นพบนี้ยังมิได้ฟันธงว่ามีสิ่งมีชีวิตบนดาวศุกร์แน่ๆร้อยเปอร์เซ็นต์นะคะ แม้กระนั้นมันเป็นเพียงแต่ความน่าจะเป็น ด้วยเหตุว่าการสันนิษฐานว่าสารฟอสฟีนบนดาวศุกร์คงจะเป็นผลมาจากสิ่งมีชีวิตมันฟังมองเป็นไปได้อย่างมากที่สุดปัจจุบันนี้ก็เพียงแค่นั้น
.

โปรสล๊อต

ซึ่งต่อจากนี้พวกเรายังจำเป็นต้องเรียนรู้เรื่องดาวศุกร์กันต่ออีกมากมาย เนื่องจากแม้ว่ารอบๆดังกล่าวข้างต้นนั้นจะมีอุณหภูมิเพียงแต่ 30 องศาเซลเซียสแต่ว่ามันก็เต็มไปด้วยกำมะถันมากถึง 90 เปอร์เซ็นต์ ก็เลยไม่น่าจะมีสิ่งมีชีวิตตัวไหนอาศัยอยู่ได้ นอกเสียจากว่าสิ่งมีชีวิตที่มาจากนอกโลกตัวนั้นจะมีสภาพร่างกายที่แข็งแรงต่อพิษเป็นพิเศษไม่ถูกกับสิ่งมีชีวิตบนโลก
.

หรือถ้าฟอสฟีนนั้นมิได้มีเหตุที่เกิดจากสิ่งมีชีวิตอย่างที่พวกเราคิดไว้ แม้กระนั้นเกิดขึ้นได้เนื่องมาจากต้นตอทางธรรมชาติอื่นๆแทน ก็ยังถือได้ว่าเป็นเรื่องที่น่าดึงดูดอยู่ดี เพราะเหตุว่าหมายความว่าพวกเรากำลังจะศึกษาค้นพบปฏิกิริยาทางเคมีรูปแบบใหม่ที่ส่งผลให้เกิดแก๊สฟอสฟีนได้ และก็โน่นจะมีผลให้พวกเราปรับปรุงองค์วิชาความรู้ด้านเคมีที่สลับซับซ้อนขึ้นไปอีก เพราะฉะนั้นไม่ว่าผลจะออกมาเป็นแบบไหน ก็ถือได้ว่าเป็นเรื่องดีสำหรับความเจริญทางวิทยาศาสตร์ของพวกเรากันทั้งหมด และก็หากในอนาคตการศึกษาค้นพบนี้มีความก้าวหน้าเช่นไร เรา จะเอามาอัพเดทให้เพื่อนฝูงๆฟังอีกทีนะคะ
.

แล้วเพื่อนพ้องๆล่ะค่ะมีความคิดเห็นอย่างไรบ้าง มีความคิดว่าแก๊สฟอสฟีนที่ศึกษาและทำการค้นพบบนดาวศุกร์นี้จะมีสาเหตุมาจากสิ่งมีชีวิตใช่หรือไม่ และก็สิ่งมีชีวิตที่อาศัยบนดาวที่มีสิ่งแวดล้อมสุดขั้วแบบดาวศุกร์ได้คงจะมีลักษณะเป็นแบบไหน